Microsoft Word

Microsoft Word 1
Basic Microsoft Word course for
Childern’s Development Centre
2 Microsoft Word
Table of Content
1. Work area.....................................................................1
2. ဖိုင္အသစ္ ရယူျခင္း...........................................................1
3. သိမ္းဆည္းျခင္း................................................................1
4. Tools bars.....................................................................2
5. ေဖာင့္ပံုစံေျပာင္းဖို႔.............................................................3
6. Selection.......................................................................3
7. ဒေဒြး မေပၚရင္.................................................................3
8. Insert file......................................................................3
9. Header and Footer ........................................................4
10. စာမ်က္ႏွာနံပါတ္ တပ္မယ္ဆိုရင္..........................................4
11. Column.........................................................................4
12. Image...........................................................................5
a. Image format.................................................5
b. Constrain .......................................................5
c. Crop tool........................................................5
d. Border and Shading........................................5
e. Text wrap ......................................................5
13. Chart ............................................................................6
14. Table............................................................................7
Create: Mae Tao Clinic’s Computer Team
mail: kyawcross@gmail.com
web: www.zwekabin.org
ဤမွတ္စု၏ တစိတ္တပိုင္းကို ျဖစ္ေစ၊ အျပည့္အစံုကိုျဖစ္ေစ လြတ္လပ္စြာ ကူးယူျဖန္႔ေ၀ခြင့္ျပဳသည္။
Microsoft Word 1
Work area
Micorsoft Word ရဲ႕ Workarea မွာ
1. Title bar - လက္ရွိ ဖိုင္ရဲ႕ အမည္ကို ေဖာ္ျပေနပါမယ္။
2. Menu bar - သက္ဆိုင္ရာ မီႏူးအလိုက္ သီးျခားလုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြရိပွ ါမယ္။
3. Tools bar - မီႏူးေတြထဲက အသံုးမ်ားမယ့္ အခ်ိဳ႕ကို ေရြးထုတ္ေပးထားတာပါ။
4. View bottons - ျမင္ကြင္း ေျပာင္းလဲၾကည့္ဖို႔ပါ။ ပံုမွန္အားျဖင့္ေတာ့ Print layout view မွာ ရွိေနပါမယ္။
5. Scroll bar - စာမ်က္ႏွာေတြကို ေနရာေရႊ႕ၾကည့္ဖုိ႔ပါ။
6. Insertion point - စာ႐ိုက္လွ်င္ စတင္ေပၚမည့္ေနရာ။
ဖိုင္အသစ္ရယူျခင္း
Word ကို အသံုးျပဳဖို႔ Start > Microsoft Office > Micorsoft Office Word ကို ကလစ္ၿပီး ဖြင့္လိုက္ပါ။
1. Word ကို စဖြင့္တာနဲ႔ ဖိုင္အသစ္တခုပါ ပြင့္လာပါမယ္။ ရရွိလာတဲ့ စာရြက္ အရြယ္အစားကို စစ္ေဆးဖို႔ File > Page Setup
ကို ဖြင့္ပါ။ File Setup Box ေပၚလာပါမယ္။
2. Margins မွာ ပံုမွန္အားျဖင့္ 2.54 / 3.17 cm ေပးထားပါတယ္။ (1 / 1.25 inches) နဲ႔ အတူတူပါဘဲ။ Paper မွာ A4
ေျပာင္းယူပါ။ ၿပီးရင္ OK လုပ္ပါ။ စာရြက္ တရြက္ ေပၚလာပါမယ္။
· Paper size က စာရြက္ အရြယ္အစား။ Orientation က စာရြက္ အလွဲ / အေထာင္။ Margins က စာရြက္ရဲ႕ ေဘးမွာ
က်န္မယ့္ ေနရာလြတ္ရဲ႕ အရြယ္။
သိမ္းဆည္းျခင္း
1. File > Save ကို ကလစ္လုပ္ပါ။
2. Save in ေနရာမွာ ကိုယ့္ဖိုင္ကို သိမ္းဆည္းခ်င္တဲ့ ေနရာေရြးေပးပါ။
3. File name ေနရာမွာ ေပးခ်င္တဲ့ အမည္တခုေပးၿပီး Save ကို ကလစ္လိုက္ပါ။ ဒါဆို ဖိုင္ကို သိမ္းဆည္း ၿပီးသြားပါၿပီ။
· သိမ္းၿပီးသြားတဲ့ ဖိုင္ေတြဟာ ကိုယ္ေပးခဲ့တဲ့ အမည္နဲ႔ ကိုယ္ေရြးခဲ့တဲ့ ေနရာမွာ ရွိေနပါလိမ့္မယ္။
· ေနာက္ပိုင္းမွာ အဲဒီဖိုင္ကို တစံုတရာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈ လုပ္ခဲ့ၿပီး အဲဒီေျပာင္းလဲမႈကို သိမ္းခ်င္တယ္ဆိုရင္ File > Save
(Ctrl + S) လုပ္႐ံုပါဘဲ။ ဒီအခါမွာေတာ့ ဖိုင္သိမ္းမယ့္ ေနရာေရြးတာ ဖိုင္အမည္ ထပ္ေပးရတာမ်ိဳး လုပ္ဖို႔ မလိုေတာ့ပါ။
2 Microsoft Word
Tools bar
Word မွာ ပံုမွန္အားျဖင့္
1. Standard
2. Formatting
3. Drawing
4. Table and Borders စတဲ့ tools ေတြ ဖြင့္ထားေပးပါတယ္။
ကိုယ္အသံုးျပဳလိုတဲ့ tool တခုခု ပြင့္မေနဘူးဆိုရင္ ပံုမွာျပထားတဲ့အတိုင္း tools bar ေပၚက ေနရာလြတ္တခုမွာ Right Click လုပ္ပါ။
အျခား က်န္ရွိေနတဲ့ tools ေတြ အားလံုး ေပၚလာပါမယ္။
အမွတ္ျခစ္ထားတာေတြက ပြင့္ေနၿပီးျဖစ္တဲ့ tools ေတြပါ။ အမွတ္ျခစ္ထားတာကို ဖ်က္လိုက္ရင္ အဲဒီ tool ဟာ ပိတ္သြားပါမယ္။
ကိုယ္ပြင့္ေစခ်င္တဲ့ tool ေတြကို အမွတ္ျခစ္ေပးလိုက္ရင္ ပြင့္လာမွာျဖစ္ပါတယ္။
Microsoft Word 3
ေဖာင့္ ပံုစံေတြ ေျပာင္းဖို႔
1. ပံုမွန္အားျဖင့္ေတာ့ စာေတြဟာ Times New Roman fonts နဲ႔ဘဲ ျဖစ္ေနပါမယ္။
2. ျမန္မာေဖာင့္ တခုခုနဲ႔ ႐ိုက္ခ်င္တာဆိုရင္ ႐ုိက္ၿပီးခဲ့တဲ့စာကို Select လုပ္ပါ။ Tools bar မွာ WinInnwa ျဖစ္ေစ၊ Win
Burmese ျဖစ္ေစ တခုခု ေျပာင္းေပးပါ။ ဒါဆို ျမန္မာလို ႐ိုက္ႏိုင္ပါၿပီ။
Selection
႐ိုက္ၿပီးသား စာေတြကို ေဖာင့္ေျပာင္းခ်င္တယ္၊ ပံုစံေျပာင္းခ်င္တယ္၊ ဖ်က္ပစ္ခ်င္တယ္ စသျဖင့္ အေျပာင္းအလဲ လုပ္ခ်င္တယ္ဆိုရင္
အဲဒီစာလံုး၊ စာပိုဒ္၊ စာေၾကာင္းကို ပထမဆံုး Selection လုပ္ထားၿပီးမွ ကိုယ္ေျပာင္းခ်င္တာကို ေျပာင္းေပးလို႔ရပါမယ္။
စာေတြကို Select လုပ္ဖို႔အတြက္ mouse ကို ဖိထားၿပီး ဆြဲေပးလိုက္ရင္ စာေတြ အမဲေရာင္ခ်ယ္ထားသလို ျမင္ရပါမယ္။ ဒါက စာေတြကို
select လုပ္တာပါ။ mouse အစား Shift ကို ဖိထားၿပီး arrow key ေတြ ႏွိပ္ၿပီးေတာ့လည္း select လုပ္ႏိုင္ပါတယ္။
ဒေဒြး ႐ိုက္မရရင္ / စာေၾကာင္း ပထမစာလံုး ျပႆနာ
1. Tools > Auto Correct Options ကို ဖြင့္ပါ။
2. Auto format as you type ကို ထပ္ဖြင့္ပါ။
3. Check box ေတြထဲက အေပၚဆံုးျဖစ္တဲ့ Straight quotes ဆိုတာကို အမွတ္ျခစ္ထားတာ ျဖဳတ္ေပးပါ။ ဒါဆို ဒေဒြး အတြက္
အိုေကပါၿပီ။
4. စာေၾကာင္းရဲ႕ ပထမဆံုး စာလံုးေတြ ေျပာင္းသြားတဲ့ ျပႆနာအတြက္က်ေတာ့ Tools > Auto Correct Options ကိုဖြင့္ၿပီး
Check box ေတြထဲက Captalize နဲ႔စတဲ့ ၃ ခုလံုးကို အမွတ္ျခစ္ထားတာ ျဖဳတ္ေပးပါ။
Insert File
Word ဖိုင္တခုထဲကို အျခား Word ဖိုင္ထဲက စာေတြ ထည့္သြင္းဖို႔လိုရင္ Copy / Paste လုပ္တာထက္ ပိုအဆင္ေျပတာက Insert >
File ကို အသံုးျပဳတာ ျဖစ္ပါတယ္။
1. Insert > File ကို ဖြင့္ပါ။
2. Look in မွာ ကိုယ့္ဖိုင္ရွိတဲ့ ေနရာ လိုက္ရွာပါ။
3. ဖိုင္ကို select လုပ္ပါ။
4. Insert ကို ကလစ္ပါ။ ဒါဆို အျခား ဖိုင္ကစာေတြ ေရာက္လာပါၿပီ။
4 Microsoft Word
Header and Footer
Header, Footer ထဲမွာ ထည့္ထားတဲ့ အရာေတြဟာ စာမ်က္ႏွာ အားလံုးမွာ ေပၚေနပါမယ္။
1. View > Header and Footer ကို ဖြင့္ပါ။ Header ထဲမွာ insertion point ေပၚေနပါမယ္။ ထည့္သြင္းခ်င္တဲ့ စာေတြ
႐ိုက္ထည့္ ေပးႏိုင္ပါတယ္။
2. Insert Auto Text ကို ကလစ္ၿပီး ဖိုင္အမည္နဲ႔ အျခားထည့္သြင္းခ်င္တာေတြကို ထည့္သြင္းေပးႏိုင္ပါတယ္။
3. Switch ကို ကလစ္ရင္ Header နဲ႔ Footer ကို တလွည့္စီ ေျပာင္းေပးပါမယ္။
4. အသံုးျပဳၿပီးရင္ Close ကို ျပန္ကလစ္ေပးပါ။
စာမ်က္ႏွာနံပါတ္ တပ္မယ္ဆိုရင္
စာမ်က္ႏွာနံပါတ္ တပ္ဖို႔အတြက္
1. Insert > Page Number ကို ဖြင့္ပါ။
2. နံပါတ္ထည့္တာကို စာမ်က္ႏွာရဲ႕ အထက္ / ေအာက္ ဘယ္ေနရာမွာ ထားခ်င္တာလဲဆိုတာကို Position ေနရာမွာ
ေရြးေပးပါ။
3. Alignment မွာေတာ့ စာမ်က္ႏွာနံပါတ္ကို ဘယ္ညာ ဗဟို စသျဖင့္ ေရြးေပးဖို႔ပါ။
Column
Word မွာ ပံုမွန္အားျဖင့္ေတာ့ ေကာ္လံ တခုဘဲ ေပးထားပါတယ္။ လိုအပ္လို႔ ေကာ္လံ ႏွစ္ခုသံုးခု ခြဲခ်င္တယ္ဆိုရင္
1. Format > Columns ကို ဖြင့္ပါ။
2. Presets မွာ ေကာ္လံ ႏွစ္ခုသံုးခု စသျဖင့္ ေရြးႏိုင္ပါတယ္။
Microsoft Word 5
Image
Word ထဲကို Image ေတြ ထည့္သြင္းဖို႔အတြက္
1. ႐ုပ္ပံုထားခ်င္တဲ့ ေနရာမွာ ကလစ္ ခ်ထားပါ။
2. Insert > Picture > From File ကို ကလစ္ပါ။
3. box မွာ ကိုယ္ထည့္သြင္းခ်င္တဲ့ ႐ုပ္ပံုကို Open လုပ္ပါ။ ႐ုပ္ပံုေရာက္လာတာ ေတြ႕ရပါမယ္။
Image format
Word အတြက္ .jpg, .bmp စတဲ့ ေဖာ္မတ္ေတြနဲ႔ ထည့္သြင္းေပးႏိုင္ပါတယ္။
Constrain
႐ုပ္ပံုအရြယ္အစားကို ခ်ံဳ႕ဖို႔ ခ်ဲ႕ဖို႔ လိုအပ္လာမယ္ဆိုရင္ ပံုရဲ႕ အခ်ိဳးအစား မပ်က္ေစဖို႔အတြက္ ျမားျပထားတဲ့ ေဒါင့္တခုခုကေန ခ်ံဳ႕တာ
ခ်ဲ႕တာ လုပ္ေပးရပါမယ္။ ဒီလိုမွ မဟုတ္ရင္ ပံုရဲ႕ အခ်ိဳးအစား ပ်က္သြားႏိုင္ပါတယ္။
Crop tool
႐ုပ္ပံုရဲ႕ မလိုအပ္တဲ့ အစိတ္အပိုင္းေတြကို ျဖတ္ေတာက္ဖို႔အတြက္ Crop tool ကို သံုးရပါမယ္။
1. Picture tool bar ဖြင့္မထားရေသးရင္ ပံုေပၚမွာ Right Click > Show picture tool bar ကို ကလစ္ေပးပါ။
2. Picture tool bar ထဲက Crop tool ကို ကလစ္ပါ။
3. ႐ုပ္ပံုေပၚမွာ ကလစ္ပါ။ ပံုေဘးေဒါင့္ေတြမွာ handle ေတြ ေပၚလာတာ ေတြ႕ရပါမယ္။
4. အဲဒီ handle ေတြေပၚမွာ Crop tool ကို ဖိဆြဲၿပီးေတာ့ မလိုတဲ့ အစိတ္အပိုင္းေတြကို ဖယ္ရွားႏိုင္ပါတယ္။
5. ျပန္လိုခ်င္တဲ့ အစိတ္အပိုင္း ရွိရင္လည္း Crop tool နဲ႔ ျပန္ရယူႏိုင္ပါတယ္။
Border and Shading
႐ုပ္ပံုကို ေဘာင္ခတ္ဖို႔အတြက္
1. ႐ုပ္ပံုကို ေပၚမွာ Right Click > Border and Shading ကို ဖြင့္ပါ။
2. ေပၚလာတဲ့ထဲမွာ Box ကိုေရြးပါ။ ေဘာင္ခတ္ၿပီးသား ျဖစ္သြားပါမယ္။
3. ေဘာင္အထူအပါး၊ အေရာင္ စာေတြအတြက္ ေဘးနားက Style, Color, Width တို႔မွာ စိတ္ႀကိဳက္ေရြးေပးႏိုင္ပါတယ္။
Text wrap
႐ုပ္ပံုတခု နံေဘးမွာ စာေတြ ျဖတ္သြားပံုမ်ိဳးကို Text wrap သံုးၿပီး လုပ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။
1. ႐ုပ္ပံုကို select လုပ္ၿပီး Picture tool bar ေပၚက Text Wrapping ကို ကလစ္လုပ္ပါ။
2. ေပၚလာတဲ့ အထဲက ႏွစ္သက္ရာ တခုကို ေရြးေပးပါ။
6 Microsoft Word
Chart
Insert > Picture > Chart ကို ကလစ္ပါ။ Chart တခု ရလာပါမယ္။
Chart ထဲက ေနရာလြတ္တေနရာရာမွာ Right Click လုပ္ပါ။
· Format Chart Area - Patterns မွာ ေနာက္ခံအေရာင္၊ ေဘာင္လိုင္း စတာေတြ ထည့္သြင္းေပးႏိုင္ပါတယ္။ Font - မွာ
ေဖာင့္အရြယ္အစား စတာေတြ ေရြးခ်ယ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။
· Chart Type - Chart ပံုစံေတြ ေရြးခ်ယ္ဖို႔ ေနရာပါ။
· Chart Options - Title က ပံုေခါင္းစီးထည့္ေပးဖို႔၊ Legend နဲ႔ Data lables တို႔က ပံုအညႊန္း ထည့္ဖို႔။
· Datasheet - ပိတ္ေနရင ္ ျပန္ဖြင့္ဖ ို႔ စတာေတ႔ကြ ို ေတြ႕ပါမယ္။
Datasheet မွာ ေဒါင္လိုက္ (column) အေနနဲ႔ A,B,C စသျဖင့္ ျပၿပီး အတန္းလိုက္ (row) အေနနဲ႔ 1,2,3 ျပပါမယ္။ အတန္းလုိက္၊
ေဒါင္လိုက္ တခုခုကို select လုပ္ခ်င္ရင္ သက္ဆိုင္ရာ A,B,C သို႔မဟုတ္ 1,2,3 ကို ကလစ္ေပးရပါမယ္။
1. Insert > Picture > Chart ကို ကလစ္ပါ။ Chart တခုနဲ႔အတူ Datasheet ပါ ေပၚလာပါမယ္။
2. A, B, C, D ေအာက္က 1, 2, 3,4 Qtr အစား 2006, 2007, 2008, 2009 ေျပာင္းထည့္ေပးပါ။
3. 1, 2, 3 ေဘးက East, West, North အစား 10 std, 11 std, 12 std ေျပာင္းေပးပါ။
4. Datasheet မွာ အေျပာင္းအလဲ လုပ္သမွ်ေတြဟာ Chart မွာ လိုက္ၿပီးေျပာင္းေနပါမယ္။
5. Title, Label ထည့္ဖို႔နဲ႔ Legen ေနရာေရြးဖို႔အတြက္ Chart Option ဖြင့္ၿပီး လုပ္ေဆာင္ေပးပါ။
ေနာက္ပံုစံတမ်ိဳး ၾကည့္ဖို႔
1. Insert > Picture > Chart ကို ကလစ္ပါ။ Chart တခုနဲ႔အတူ Datasheet ပါ ေပၚလာပါမယ္။
2. Chart ထဲက ေနရာလြတ္တခုမွာ Right Click > Chart Type လုပ္ၿပီး Pie (အ၀ိုင္းပံု) ကို ေရြးပါ။
3. ပံုမွာ ျပထားတဲ့ အမည္နဲ႔ တန္ဖိုးေတြ ထည့္ေပးပါ။
4. Title, Label ထည့္ဖို႔အတြက္ Chart Option ဖြင့္ၿပီး လုပ္ေဆာင္ေပးပါ။
5. Legend မလုိတဲ့အတြက္ သူ႕အေပၚမွာ Right Click > Clear လုပ္ပါ။
Microsoft Word 7
Table
1. Table ထည့္သြင္းဖို႔ Table > Insert > Table ကို ကလစ္ပါ။
2. ေပၚလာတဲ့ box မွာ column, row အေရအတြက္ ထည့္သြင္းေပးပါ။ Table တခု ရလာပါမယ္။ Table တခုမွာ Row,
Column, Cell (အကြက္ငယ္ တကြက္) ေတြ ပါ၀င္ပါတယ္။
3. Column ရဲ႕ အေပၚနားမွာ ေမာက္စ္ကို ထားမယ္ဆိုရင္ ေကာ္လံတခုကို select လုပ္ဖို႔ ျမားတခုေပၚလာပါမယ္။
ကလစ္လုပ္လိုက္ရင္ သက္ဆိုင္ရာ ေကာ္လံကို select လုပ္ပါမယ္။
4. Row ကို select လုပ္ခ်င္ရင္လည္း row ရဲ႕ ေရွ႕ဆံုးနားမွာ ေမာက္စ္ကို ထားေပးပါ။ ျမားေပၚလာပါမယ္။
5. Table တခုလံုးအတြက္က်ေတာ့ ဘယ္ဘက္ အေပၚေဒါင့္မွာ ကလစ္ေပးရပါမယ္။
6. Row အသစ္ထည့္ဖို႔ Row တခုခုေပၚမွာ ကလစ္ခ်ထားပါ။
7. Table > Insert > Row Above / Below ကို ကလစ္လုပ္ပါ။ (Abobe ဆိုရင္ Row အသစ္ဟာ အေပၚဘက္မွာ
ထည့္သြင္းေပးပါမယ္။ Below ဆိုရင္ေတာ့ ေအာက္ဘက္မွာ ထည့္ေပးပါမယ္။)
8. Row ကို ဖ်က္ခ်င္ရင္ေတာ့ Row ကို select ၿပီး Right Click > Delete Row ကို ကလစ္ပါ။
9. Column အသစ္ထည့္ဖို႔ ေကာ္လံတခုခုမွာ ကလစ္ခ်ထားပါ။
10. Table > Insert > Column to the Left / Right ကို ကလစ္လုပ္ပါ။
11. ဖ်က္ခ်င္ရင္ ဖ်က္ခ်င္တဲ့ ေကာ္လံကို select ၿပီး Right Click > Delete Column ကို ကလစ္လုပ္ပါ။
12. Table တခုလံုးကို ဖ်က္ဖို႔အတြက္ Table ထဲမွာ ကလစ္ခ်ထား။ Table > Delete > Table ကို ကလစ္လုပ္ပါ။
13. Column, Row အက်ဥ္းအက်ယ္လုပ္ဖို႔ အၾကားမွာရွိတဲ့ မ်ဥ္းလိုင္းေပၚမွာ ေမာက္စ္ဖိဆြဲျခင္းနဲ႔ အက်ဥ္းအက်ယ္
လုပ္ႏိုင္ပါတယ္။
14. အက်ဥ္းအက်ယ္ မတူညီတဲ့ Row, Column သံုးေလးခု စသျဖင့္ကို select လုပ္ထားၿပီး Right Click > Distribute Row /
Colunm Evenly ဆိုရင ္ အညီျပန္ညိွေွ ပးပါမယ္။
15. Row, Column ေတြကို select လုပ္ထားၿပီး tool bar မွာ Merge cell ကို ကလစ္ရင္ ဆဲလ္ေတြ ေပါင္းသြားပါမယ္။
16. ျပန္ခြဲခ်င္ရင္ ခြဲခ်င္တဲ့ ဆဲလ္မွာ curser ခ်ထား။ tool bar မွာ Split cell ကို ကလစ္ရင္ box တခုေပၚလာၿပီး Row, Column
ဘယ္ႏွစ္ခု ခြဲခ်င္လဲဆိုတာကို ေရြးေပးႏိုင္ပါတယ္။
17. Row, Column, Cell ေတြကို အေရာင္ထည့္ဖို႔အတြက္ tool bar မွာ Shading ရွိပါတယ္။ သူ႕ကိုကလစ္ၿပီး
ႀကိဳက္ရာအေရာင္ ေရြးထည့္ေပးႏိုင္ပါတယ္။